Meer Machiavelli graag

Screenshot_29

(Door: Wim van Schaik)

Het is niet best als je voor Machiavellist wordt uitgemaakt, want Machiavelli (1469-1527) staat bekend als een slecht mens. Die slechte naam heeft hij vooral te danken aan Il Principe (De Vorst, ook wel vertaald als De Heerser). In dat werk toont Machiavelli een heilig ontzag voor charismatische, krachtige leiders, die zich niet laten leiden door ‘goede bedoelingen’, maar  durven ingrijpen. Zulke leiders miste hij in het Florence van zijn dagen.

Machiavelli werd geïnspireerd door de grootheid van het oude Rome. Geen staat was ooit zo sterk als de Romeinse republiek, die door dapperheid en plichtsbesef uitgroeide tot een wereldrijk. Het boeide hem vooral dat telkens als er een crisis was, er  iemand opstond die de staat weer entte op zijn deugdzaam, eenvoudig en noest begin en nieuw ontzag voor de regels afdwong: terugkeren naar het begin, om niet aan het eind te komen. Geen wonder dat het in De Vorst voortdurend gaat over sociale cohesie en de noodzaak om te vechten voor eigen land.

Boeken als De Vorst, vorstenspiegels, verschenen in die tijd wel vaker. Het waren vooral stichtelijke boeken, die lieten zien hoe een nobele, beschaafde koning handelt. Maar De Vorst is anders. Machiavelli scheidt – heel revolutionair – politiek van moraal. Zo’n verbinding leidt volgens hem maar tot verblinding, en uiteindelijk tot grote rampen. Nergens zegt Machiavelli dan ook wat goed is. Hij zegt wat effectief is. Hij beschrijft hoe de mensen zijn, niet hoe ze nooit kunnen worden. Hoe een politiek leider zijn macht kan verwerven en behouden en hoe orde en eenheid bewaard moeten worden. Goed is simpelweg macht behouden. Kwaad is die macht kwijtraken. Machiavelli laat zien dat heersers uit het verleden die daarnaar handelden krachtig en succesvol waren.

Het is deze visie op politiek, vaak bestempeld als immoreel, die Machiavelli een slechte naam heeft bezorgd. Maar voor Machiavelli is politiek niet per se immoreel. Politiek is voor hem vooral amoreel. En die slechte naam, is die wel terecht? Niet alleen de geschiedenis leert dat ‘goede bedoelingen’ meer kapot maken dan ons lief is, we zien het ook om ons heen hoe desastreus ‘goede bedoelingen’ kunnen uitpakken. We kennen ze, de politici die het o zo goed voor hebben met de wereld, maar weigeren op te komen voor eigen volk. Klaver, die (moreel verheven) Wilders oproept zijn hart te laten spreken. Samsom, die het liefst een luchtbrug opent om miljoenen gelukzoekers Europa binnen te halen. De vrome lieden van de CU, de mond vol over barmhartigheid en altijd in voor een generaal pardon. Merkel, vooral zij, met ‘Wir schaffen das’. En die talloze kortzichtigen die ‘iets goeds’ willen doen. Geeft niet wat. De hele wereld uitnodigen? Moet kunnen. Het klimaat ‘redden’? Gaat lukken. Eén ding hebben ze gemeen: ze malen nooit om de gevolgen.

Van Machiavelli valt te leren: ‘Als je alles goed overweegt, bemerk je dat er dingen zijn die op deugden lijken, maar die de ondergang brengen, terwijl er andere dingen zijn die op ondeugden lijken, maar die veiligheid en welzijn verschaffen.’ Het korte termijn denken en handelen vanuit ‘goede bedoelingen’ komt onherroepelijk in een verkeerd soort politiek moralisme terecht. Dat is precies wat er nu gebeurt en dagelijks zinken we dieper in dat moeras.

Machiavelli heeft goede raad voor barre tijden!

Over vooruitzien:‘Wat alle wijze regeerders verplicht zijn te doen: Niet louter en alleen rekening houden met wantoestanden die er op een bepaald moment zijn, maar ook met die welke in de toekomst kunnen ontstaan en daar met alle mogelijke middelen tegenin gaan.’

Over handelen uit kracht:‘Regeerders moeten nooit de gedachten van de oorlogvoering afwenden. In vredestijd moeten zij er zich nog meer om bekommeren dan in de oorlog zelf. Wees altijd gewapend, niemand respecteert een zwakkeling. Men moet nooit een wantoestand laten bestaan om een oorlog te ontlopen, want je ontloopt deze niet, maar je stelt hem alleen maar uit.’

Over vrijgevigheid:‘Er is niets wat zichzelf zo ondermijnt als vrijgevigheid.’

Wie denkt bij deze uitspraken niet aan de totale onwil bij onze politici om de negatieve effecten van de ongecontroleerde invasie onder ogen te zien, laat staan dat zij er echt wat aan doen willen? Wie denkt niet aan de beschamende deal met Turkije om de bewaking van eigen grenzen af te kopen in plaats van deze zelf krachtig ter hand te nemen? En wie denkt niet aan de ondermijnende vrijgevigheid waarmee het geld van Nederlandse burgers tot schade van diezelfde burgers wordt weggegeven aan lieden die ons bestaan zullen ondermijnen?

Toch zijn er tekenen van hoop. Wie onlangs Trump hoorde over het beleid dat hem voor ogen staat, hoorde een man die bij Machiavelli in de leer geweest zou kunnen zijn: weg met de ‘goede bedoelingen’ en leve het realisme! Er niet voor terugschrikken de dingen bij hun naam te noemen en nog minder om te doen wat nodig is.

Door:
Wim van Schaik
(voor www.ejbron.wordpress.com)

Over E.J. Bron

www.ejbron.wordpress.com
Dit bericht werd geplaatst in gezond realisme, Overheid, politici, Rotzakken, Volksvijandigheid. Bookmark de permalink .

10 reacties op Meer Machiavelli graag

  1. Rodi zegt:

    Wat Trump wil bereiken heeft helemaal geen moer met Machiavellisme te maken. En hier spreekt toevallig een van de weinige Machiavelli-deskundigen, amen. Waar het ons in West-Europa aan ontbreekt is doodgewoon te zeggen waar wij voor staan : geen oerdomme machtwellustige religies, geen oliedomme politici die zalven, geen dagdromerij, en als we dat moeten bereiken via het hedendaagse Poetin-Rusland dan zij het maar zo, of als daarvoor nodig is dat we een ruk naar rechts moeten hebben dan is dat ook maar zo, zelfs als we vinden dat we onze Oh zo Heilige Grondwet moeten omvergooien, dan moet dat maar. Kijk, DAT is Machiavellisme, dank u voor de aandacht.

    Geliked door 2 people

  2. Pieter zegt:

    Vele uitspraken van Machiavelli in dit artikel zijn helemaal van toepassing op de huidige tijd.
    Bijv. “Als je alles goed overweegt, bemerk je dat er dingen zijn die op deugden lijken, maar die ondergang brengen ” etc.
    Naadloos toe te passen op het asielbeleid binnen de EU, de rotte ideeen hieromtrent van Samsom, Klaver, Rutte, Merkel etc etc., dat ook weer naadloos aansluit op Machiavelli’s: “Er is niets wat zichzelf zo ondermijnt als vrijgevigheid”.
    Inderdaad deze misplaatste vrijgevigheid door vals sentiment gedreven om asielzoekers maar toe te laten, ondermijnt de gehele samenleving.
    Op een ander front ; de ontwikkelingshulp die wij geven aan andere landen is een bodemloze put en heeft de natie Nederland veel gekost maar niets opgeleverd.

    Geliked door 1 persoon

  3. albertien54 zegt:

    Omdat wij nu meer dan ooit in een Orwelliaans tijdperk leven waarin de waarheid wordt beschouwd als een revolutionaire daad, is het van het grootste belang om de inspirerende toespraak van Chaplin zoveel mogelijk te verspreiden.

    THE GREAT DICTATOR SPEECH VAN CHARLIE CHAPLIN, ZIEN!

    Like

    • joopklepzeiker zegt:

      Je realiseer je wel dat chaplin was een epitoom van het internationaal marxisme, een idealistische dromer die een wereld een order propageerde ?

      Like

  4. Luchtpint zegt:

    Ik kan me gemakkelijk vinden in het Machiavellisme, trouwens. Want:

    1) de geschiedenis leert dat oorlog voeren een noodzakelijk kwaad is
    2) je moet je vijanden harder bedonderen dan zij kunnen doen met jou en je moet alle middelen uit de kast halen, of ze tonen nooit respect voor je
    3) heel de wereld staat bol van geopolitieke conflicten die uitmonden in oorlogen tussen nationale staten, etniciteiten, e.d.en dat zal nooit veranderen, een wereld zonder oorlog bestaat niet.
    4) het idee van Universele Rechten is op grond daarvan een fictie, die kunnen we niet opdringen, want buiten het Westen zelf heeft iedereen er het schijt aan. (en terecht)
    5) een natie die geen oorlog meer wil voeren toont hoe zwak die eigenlijk staat
    6) als we per sé willen tonen dat we “beter” moeten zijn dan anderen en daaraan blijven vasthouden, rijden we onszelf in de vernietiging
    7) de wereld bestaat NIET uit een Geünificeerde Mensheid, zoals anders-globalisten ons willen doen geloven

    Wie de geschiedenis van de mens kan overzien in zijn geheel, die krijgt een diep besef van het idee dat het Westen zichzelf voor de gek houdt.

    Like

  5. Luchtpint zegt:

    Machiavelli’s uitgangspunten waren niet zozeer een theorie – want daarvoor moet je een hypothese toetsen aan de realiteit om te zien of die klopt – neen, hij kon de realiteit en de kenmerken van sterk leiderschap doorheen de geschiedenis objectief weergeven zoals ze zijn en altijd zullen zijn. Iemand die heel de geschiedenis van de mens in één keer kon overzien.

    En het is net dat realisme dat hem VANDAAG een slechte naam heeft bezorgd, want het Westen leeft met zijn hoofd in de wolken, er wordt hier te veel aan wensdenken gedaan.

    Like

  6. joopklepzeiker zegt:

    Even in de herhaling

    als een lastdier ga ik door het leven, bijna zwichtend onder de last van het realisme .

    Like

  7. joopklepzeiker zegt:

    De verschillen in pragmatisch realisme

    1) de intellectuele pragmatistische realist is op tijd
    2) de emotionele pragmatische realist is altijd te laat

    machiavellistisch genoeg ?

    Maar het echt volledig des Kleps hoor .

    Like

  8. hendrikush zegt:

    De Merkel-deal met Erdogan is een groot succes: sinds 20 maart zijn er al 386 irreguliere vluchtelingen teruggenomen door Turkeye (Hürriyet 10 mei 2017). Volgens de sultan is zijn land nu klaar voor toetreding tot de EU.
    Zij erin? Wij eruit!

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s