Zwakke volkspartijen, sterke “populisten” – Thüringen is overal

Screenshot_225

(Door: Gideon W. Bauer – Vertaling: E.J. Bron)

Onder de indruk van de gebeurtenissen in Thüringen laat de blik op andere landen van Europa soortgelijke constellaties als in de Duitse deelstaat zien. In meerdere landen namen populisten ook aan regeringen deel – met wisselend succes.

“Thüringen is overal”, schrijft een team van vier redacteurs, dat in de “Welt” de ontwikkelingen in meerdere landen van Europa heeft geanalyseerd. Ze zien de gebeurtenissen in de vrijstaat Thüringen, waar Die Linke en de AfD samen de meerderheid van de parlementariërs bezitten, als uitdrukking van een “patroon dat in veel Europese landen te zien is – en deels al tot het complete verval van het partijenlandschap daar heeft gezorgd.”

Deze trend zou al minstens een decennium zijn waar te nemen: het kleiner worden van grote volkspartijen gaat gepaard met de opkomst van nieuwe bewegingen, meestal populistisch en van de linkse of rechtse rand. DE gevolgen: “Verlammende grote coalities in het midden, verboden bondgenootschappen met de populisten – en op veel plaatsen de complete implosie van het partijen-systeem.”

Alleen al in de afgelopen vijf maanden zou deze trend in vijf landen te zien geweest zijn, die al voor de ineenstorting van het socialisme in Oost-Europa tot de EU hadden behoord.

In Spanje zou een tweepartijensysteem na het einde van het Franco-tijdperk – dat behalve de socialisten en de Conservatieve Volkspartij (PP) slechts enkele kleinere regionale partijen kende – een systeem van vijf partijen zijn geworden. Behalve de liberale Ciudadanos konden de links-populistische “Podemos” en de rechtse nationaal-conservatieve partij “Vox” vestigen.

De voormalige grote partijen stelden alles in het werk om coalities met de randen te verhinderen – een grote coalitie wilden ze echter ook niet vormen. Desondanks daalden ze inmiddels samen af naar minder dan 50% in het parlement, terwijl links- en rechts-populisten samen al op 27% komen.

Italië was het eerste EU-land met rechts in de regering

De socialistische minister-president Pedro Sanchez heeft zich er nu toe laten bewegen om “Podemos” in de regering op te nemen. Daarentegen laat zich in de regio Andalusië een conservatief-liberale minderheidsregering sinds het begin van vorig jaar door “Vox” gedogen.

In Zweden hebben de rechts gerichte ZwedenDemocraten (SD) bij de parlementsverkiezingen in het jaar 2018 met bijna 18% een resultaat geboekt dat tot gevolg had dat er noch een linkse noch een burgerlijke meerderheid gevormd kon worden. De chef van de Conservatieven, Ulf Kristersson, wilde de Gordiaanse knoop doorhakken door te streven naar een gedoogmodel met rechts. Dit mislukte door het verzet van de andere burgerlijke partijen. Ondertussen bestaat er een coalitie van Centrum, Liberalen, Groenen en Sociaaldemocraten – waarvan de door haar heterogeniteit veroorzaakte inefficiëntie de SD nog meer van zou kunnen profiteren.

Italië was het eerste land in de EU, waarin een daarvoor als “onaanraakbaar” geldende rechtse partij deelnam aan de regering. In het begin van de jaren-90 begon in een golf van corruptieschandalen het gevestigde partijen-systeem in elkaar te storten. Behalve de communisten profiteerde ook de neofascistische MSI van deze ontwikkeling, wier partijchef Gianfranco Fini bij de burgemeestersverkiezingen in Rome in 1993 tot de laatste twee kandidaten behoorde.

Omdat de “zwarte” MSI, die zich altijd nog officieel beriep op de erfenis van de “Republiek van Slao” in de jaren 1943-45, alleen echter geen landelijke kans maakte op een meerderheid, besloot de mediamagnaat en miljardair Silvio Berlusconi de beweging “Forza Italia” op te richten, die de het erfgoed van de vervallende christendemocraten zou moeten oppakken. Fini veranderde de zwarthemden-partij MSI ondertussen in de rechts-conservatieve “Alleanza Nazionale” en samen met de destijds nog separatistische Lega Nord van Umberto Bossi lukte het Berlusconi om een langere periode een heterogene midden-rechtse coalitie aan het roer te houden.

Frankrijk: Macron zwakker dan het resultaat van 2017 doet vermoeden

Inmiddels is het politieke spectrum in Italië – ook veroorzaakt door kiesrechthervormingen, die nieuwe structuren met zich meebrachten – opnieuw volledig veranderd. De “Forza Italia” leek opgebruikt, de “Alleanza Nazionale” maakte meerdere afsplitsingen mee, voordat zich met de “Fratelli d´Italia” een stabiele rechtse partij kon vestigen. De euro-crisis en de vluchtelingenbewegingen zorgden ervoor dat de links-populistische “Vijfsterrenbeweging” opkwam en de daarvoor kwakkelende Lega kon met Matteo Salvini aan de top weer aansluiting vinden bij de politieke kopgroep.

In het jaar 2018 behaalden beide populistische partijen samen een duidelijke absolute meerderheid in het parlement. Hun poging om samen een modus vivendi te vinden, mislukte een jaar later. Sindsdien houdt de “Vijfsterrenbeweging” een regering in een pragmatische alliantie met de door haar daarvoor gehate socialisten in het leven, terwijl Salvini geen enkele moeite schuwt om vervroegde nieuwe verkiezingen af te dwingen. Een terugkeer naar het midden is altijd nog niet in zicht.

In Frankrijk heeft Emmanuel Macron met zijn beweging “En Marche” de achteruitgaande traditionele partijen grotendeels vervangen en een nieuw midden uit de grond gestampt. Dankzij het meerderheidskiesrecht kon hij de laatste ronde van de presidentsverkiezingen en de parlementsverkiezingen in 2017 ruimschoots winnen.

Desondanks is zijn positie zwakker dan op het eerste gezicht lijkt. In de eerste verkiezingsronde voor de presidentsverkiezingen had hij als sterkste individuele kandidaat maar 24% van de stemmen kunnen behalen. Marine Le Pen van het toenmalige Front National kwam met 21,3% op de 2e plaats, de links-extreme Jean-Luc Mélenchon behaalde bijna 20%, die daarmee maar net eindigde achter de conservatieve kandidaat François Fillon.

Nederland: coalities met rechtse en religieuze partijen steeds waarschijnlijker

Intussen heeft het traditionele rechts steeds meer terrein verloren en meerdere van zijn toppolitici stapten over naar het kamp van Marine Le Pen, die het oude Front National veranderde in het Rassemblement National (RN), dat als gematigder en beter om aan te sluiten geldt. Macron daarentegen heeft vooral vijanden op uiterst links gemaakt, zodat hij ook van die kant onder druk zou kunnen komen te staan.

De “Welt” noemt in zijn analyse ook de situatie in Nederland, waar het extreme verhoudingskiesrecht traditioneel nauwelijks andere meerderheden toelaat dan de heterogene meer-partijen-coalities. Op dit moment zijn daar 13 partijen in de Tweede Kamer vertegenwoordigd. De grootste partij werd in 2017 de rechts-liberale VVD met maar 21,3% van de stemmen.

Al in 2010 was er een kort durende minderheidsregering van de VVD en het christendemocratische CDA, die door de islam-vijandige PVV van Geert Wilders werd gedoogd. Inmiddels hebben de traditionele partijen meer terrein verloren en behalve de migratiepolitiek veroorzaken ook premier Mark Rutte´s accenten op vragen zoals de EU of “klimaatbescherming” steeds meer onvrede.

Behalve de PVV is er met het “Forum voor Democratie” (FvD) nog een succesvolle rechtse partij, bovendien bieden zich steeds meer ook de daarvoor niet in coalities geïnteresseerde calvinistische confessionele partijen CU en SGP als mogelijke coalitiepartners aan. Ondertussen probeert de VVD door een hardere handelwijze in de migratiepolitiek verliezen te minimaliseren. In de provincie Noord-Brabant onderhandelen liberalen, christendemocraten en het FvD zelfs over een coalitie.

Oostenrijk: FPÖ kwam uit iedere regeringsdeelname zwakker tevoorschijn

Afgezien van Italië, dat nog nooit bekend stond als bolwerk van politieke stabiliteit, was Oostenrijk het land, waarin zich al in de jaren-80 de tendensen aftekenden die nu blijkbaar in heel Europa aanslaan.

Nadat de SPÖ in 1983 haar absolute meerderheid was kwijtgeraakt en de verkiezing van Jörg Haider in plaats van de liberale FPÖ-chef Norbert Steger zorgde voor het uiteenvallen van de coalitie, begon de nu in de richting van het rechts-populisme draaiende FPÖ eerst de ÖVP en later de sociaaldemocraten in de verdediging te drijven. De grote partijen vluchtten in een grote coalitie, die hen beide zwakker en de FPÖ nog sterker maakte – voordat Wolfgang Schlüssel zich in het jaar 2000 ondanks zijn grote verlies bij de parlementsverkiezingen in 1999 bereid verklaarde een coalitie met de partij van Haider aan te gaan.

Voor de ÖVP is de gok de moeite waard. De coalitie werkte succesvol, de volkspartij als kanselierspartij plukte daar de lauweren van. Haider wilde de verzwakking van de FPÖ tegengaan door de regering in 2002 op te blazen. Bij de daardoor afgedwongen nieuwe verkiezingen kon de ÖVP bijna 14% winnen, terwijl de FPÖ hier heel verzwakt tevoorschijn kwam. De nieuwe editie van ÖVP/FPÖ eindigde zelfs met de splitsing van de rechts-populistische partij – de ÖVP echter kwam als junior-partner in een grote coalitie terecht.

De ondergang van de democratie laat nog steeds op zich wachten

Nu begon het spelletje van voren af aan – na de overname van de ÖVP door de conservatief optredende Sebastian Kurz echter ontstond in 2017 het liefdeshuwelijk met de FPÖ. De steun voor de coalitie in de bevolking was vanaf het begin groter en de samenwerking bleek soepeler te verlopen dan nog van 2000 tot 2006. Ook de FPÖ kon onder leiding van Heinz-Christian Strache, die zelf als vicekanselier in de regering zat, haar positie in de kiezersgunst vasthouden. Pas de “Ibiza”-affaire maakte een vroegtijdig einde aan de coalitie.

Als je gevallen zoals Hongarije en Polen even buiten beschouwing laat, waar partijen volgens de huidige normen als “radicaal” of “rechts-populistisch” gelden, zelfs over eigen parlementsmeerderheden beschikken, zijn er ook uit andere Europese landen – van Noorwegen via Denemarken tot aan Tsjechië, Slowakije, Roemenië of Griekenland toe – voorbeelden voor politieke coalities met links- of rechts-populistische inspanningen of zelfs van beide samen. In Zwitserland zit de SVP zelfs dankzij de daar geldende “toverformule” automatisch in de regering. Die regeringen bestonden de ene keer wat langer en een andere keer wat minder lang, de ene keer waren ze wat succesvoller dan een andere keer, in enkele gevallen zorgden deze regeringen voor een stabilisatie van de populisten, in de meeste gevallen echter werden de populisten hierdoor zwakker.

Een ondergang van de democratie was tot nu toe nog in geen van de landen, waarin het tot samenwerking met de desbetreffende partijen gekomen was, vast te stellen.

Bron:
www.epochtimes.de
Door: Gideon W. Bauer

Vertaald uit het Duits door:
E.J. Bron
(www.ejbron.wordpress.com)

Over E.J. Bron

www.ejbron.wordpress.com
Dit bericht werd geplaatst in "Populisme", Europa, gezond realisme, Nationalisme, Patriottisme. Bookmark de permalink .

Een reactie op Zwakke volkspartijen, sterke “populisten” – Thüringen is overal

  1. vangie1206j zegt:

    Ik hoop dat spoedig de slangenkuil Europese Unie elkaar de tent uit vecht en explodeert.
    Heb in mijn lange leven nog nooit zo,n smerig zooitje achterbakse schoften meegemaakt.
    2 namen springen er helemaal uit,, Timmermans en Verhofstadt,,, 2 satans.

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s