Waarom nu?

(Door: H. Numan)

Rusland is een maand geleden Oekraïne binnengevallen. De grote vraag is natuurlijk: waarom precies nu? Dan doel ik niet op de exacte datum. Poetin had de invasie een paar weken eerder kunnen beginnen, maar hij had een deal met Xi Jinping. Die zou hem steunen, op voorwaarde dat de invasie na de Olympische Spelen zou plaatsvinden. Quot Erat Demonstrandum. Nee, ik kijk meer naar het grote plaatje. De inval in Oekraïne is een onderdeel in een veel groter plan: Het veiligstellen van de Russische grenzen. In dat plan is Poetin ongeveer halverwege. Maar er is nog een reden. Demografie.

Eerst het grote plaatje. Rusland, met name Moskou zelf, heeft geen natuurlijke grenzen. Het ligt midden op een vlakte. Het kan van alle kanten aangevallen worden, en dat is in het verleden nogal vaak gebeurd. Vanuit het noorden deed Zweden dat vanuit Finland en de Baltische Zee staten. In het westen ligt de Noord-Duitse Laagvlakte, waar eerst Polen en later Pruisen en nog iets later Duitsland regelmatig op de koffie kwamen. Iets meer naar het oosten ligt Belarus, dat is niet veel meer dan bos en moeras. Daarnaast ligt Oekraïne, midden op de traditionele route voor de Turken om tapijtjes aan te bieden. We zijn er nog niet, want de Turken trokken ook graag ten strijde via de Kaukasus. En tenslotte is er Kazachstan, in Centraal-Azië. Al die gebieden zijn van essentieel belang voor de veiligheid van Rusland. Poetin is druk bezig om ze een voor een te heroveren.

Kazachstan en Belarus zijn al genomen door Rusland, middels staatsgrepen. Beide staten zijn nu vazalstaten van Rusland. De Georgiërs waren moeilijker onder de duim te krijgen, maar dat loste Rusland op door een paar enclaves onafhankelijk te verklaren. Daarna richtte Poetin zich op Oekraïne. Eerst met salamitactiek. De Krim werd overgenomen en delen van de Donbas volgden later. Poetin kreeg haast, en besloot om de rest van Oekraïne met een snelle staatsgreep over te nemen. Die is dus faliekant mislukt. Het is nu een attritie oorlog in wording.

Tevens is het de reden waarom de EU en de NAVO er alles aan doen om Oekraïne te steunen. (Behalve daadwerkelijk ten strijde te trekken.) Men heeft door dat Poetin ongeveer halverwege zijn plan is. Er zijn nogal wat mensen die denken: Ach, geef Poetin zijn zin. Wij zitten niet te wachten op Oekraïne. Bovendien, het was onderdeel van het Russische rijk. Dus hij heeft eigenlijk gelijk. Leuk, maar zo werkt het niet. België was destijds onderdeel van Nederland. Dat kunnen we dus innemen? Poetin, die vindt dat hij een goede reden heeft, wil niet zeggen dat het een goede reden is.

De tweede reden is veel belangrijker. Oekraïne is halverwege zijn plan. Daarna komt, hoe dan ook, een aanval op NAVO-staten. Doodeenvoudig omdat dan alle niet-Russische staten op zijn. Poetin heeft dat met zoveel woorden openlijk toegegeven. Zodra Oekraïne veilig gesteld is, zijn de Baltische Staten aan de beurt, plus o.a. Roemenië, Bulgarije en Hongarije. Niet allemaal te gelijk, maar een voor een. Zweden en Finland staan ook op zijn verlanglijst. Dus de inval in Oekraïne is voor de NAVO de ideale manier om Poetin leeg te laten bloeden.

Poetin kan dreigen wat hij wil, maar een nucleaire aanval op een NAVO-depot in het westen van Oekraïne, dat gaat nogal ver. Dat valt te vergelijken met je buurman die iets rottigs doet, en jij dreigt hem met een jachtgeweer naar de hel te blazen. Overkill, met andere woorden. Bovendien, die buurman heeft ook een jachtgeweer. Logisch dat Poetin ermee dreigt, want als het werkt, tja. Dan werkt het. Toch? Zolang de NAVO zich niet laat provoceren, dan is de kans op een kernoorlog niet (bijzonder) groot.

Komen we tenslotte uit waarom Poetin precies nu een invasie lanceerde. Hij had ook door kunnen gaan met salami snijden. Een paar districten in de Donbas er bij, bijvoorbeeld, en de boel de boel laten. Beetje dreigen hier en daar om meer concessies te krijgen. De facto is Rusland nu eigenaar van de Krim en Donbas, dus waarom een invasie?

Demografie

De reden is demografie. Het gaat namelijk demografisch faliekant verkeerd in Rusland. Niet alleen daar, bijna alle ontwikkelde landen hebben hetzelfde probleem. Nederland net zo goed. De bevolking neemt af. In sommige landen met een sneltreinvaart, en in andere landen langzamer. Koplopers zijn China, Japan, Korea en Rusland. Op de voet gevolgd door de meeste EU-staten.

Demografie is de wetenschap die de kwantitatieve aspecten van de bevolking bestudeert. Het is onmogelijk om te bepalen wat een individu op een bepaald moment in zijn leven gaat doen. Maar hetzelfde werkt prima op een grote groep. Als je 16 bent, dan wil je een brommer. Met 18 een auto. Met 19 een volle tank, zodat je eindelijk in die auto kan rijden. Met 25 denk je aan een huis. Rond de 35 begin je interesse te krijgen voor een pensioenverzekering. En zo voorts. Niet iedereen wil een brommer, maar de meeste jongens wel. Demografie werkt dat uit.

Wat demografie erg ingewikkeld maakt, is dat het dertig jaar in de toekomst werkt. Als je vandaag een beslissing neemt (China’s eenkindpolitiek bijvoorbeeld) dan zie je de gevolgen over 25-30 jaar. Tot dat moment merk je niets, en dan opeens: PATS! Waarom? Omdat een genomen beslissing tijd nodig heeft. Dertig jaar geleden nam China – toen niet ten onrechte – de beslissing om niet meer dan een kind toe te staan. Kinderen die voor dat moment geboren waren, waren veilig. Die groeien allemaal op. Kinderen er na ook, d.w.z. degenen die in leven mochten blijven. Maar het duurt 25-30 voor die kinderen zelf aan kinderen beginnen. Hun ouders zijn uiteraard ook 25-30 jaar ouder en gaan allemaal ongeveer op hetzelfde moment met pensioen. Dus China krijgt twee dreunen tegelijkertijd: veel meer bejaarde mensen en veel minder mensen om hen te vervangen.

China krijgt zelfs een derde dreun: de huidige (een kind) generatie wil helemaal geen kinderen. Als het moet, hooguit een. Maar zeker niet meer. Dus de huidige drie kinderen politiek is al aan het mislukken voor ze begonnen is. Bovendien duurt het 25-30 jaar voor die theoretische drie kinderen aan de beurt zijn om voor een nieuwe generatie te zorgen. Die derde dreun komt het hardste aan, want niemand had dat verwacht of zien aankomen.

In China heeft de regering inmiddels door dat geboortecontrole rampzalig is. Helaas, het is te laat. Wat de Chinese regering ook doet, de daling is al begonnen. Over dertig jaar zijn er niet zo veel Chinezen, ook al moeten Chinezen wettelijk verplicht gaan kezen. Rusland en de meeste ontwikkelde landen hebben exact hetzelfde probleem. Alleen niet vanwege een wettelijk verbod, maar vrijwillig (in het Westen).

In Rusland is het veel erger met een rampzalig slechte volksgezondheid. Na de val van het communisme is drugsgebruik geëxplodeerd. Dat Russen altijd al veel, heel veel, ontzettend veel wodka drinken, is bekend. Daar zijn andere drugs bijgekomen, zoals heroïne. Behalve drugs zijn er ook andere ziektes. Ongeveer een kwart van de bevolking is besmet met tuberculose. Niet ‘gewone’ tuberculose, maar de resistente versie die lacht om penicilline. Behandeling is mogelijk, maar erg duur. De gewone man kan dat niet betalen. Gevolg is dat de bevolking krimpt, en niet zo zuinig ook. Poetin weet dat. Of beter gezegd: demografen hebben hem gewaarschuwd dat die krimp niet meer te vermijden is. Dat heeft grote gevolgen voor het leger. Rusland heeft een dienstplichtig leger. Over een paar jaar zijn er fors minder dienstplichtigen. Genoeg om Rusland, zoals het er dan bij staat, te verdedigen. Maar niet om over de grenzen te kijken.

Poetin heeft een weloverwogen gok genomen. Hij verwachtte dat de tegenstand in Oekraïne ongeveer gelijk zou zijn aan die van Kazachstan en Belarus. Als – ja, als – dat gebeurd was, dan was Oekraïne nu zijn vazalstaat. Het westen (EU & NAVO) zouden dat geaccepteerd hebben. “As is verbrande turf!”, zei mijn moeder zaliger altijd, als het woord als in het gesprek naar voren kwam. Een weloverwogen gok is net zo goed een gok. Een gok die hij aan het verliezen is.

Ik verwacht dat China min of meer de kant van Rusland kiest, maar niet meer van harte. Wat China nodig heeft van Rusland wordt al geleverd, meer leveren (of eisen) is bijna niet mogelijk. Rusland heeft problemen genoeg met de huidige sancties, maar ze overleven het wel, voorlopig in ieder geval. Lang genoeg om Oekraïne in een woestenij te veranderen. Die luxe mist China. Als Xi Jinping zou besluiten om Taiwan binnen te vallen, dan valt China binnen een paar weken zelf om. Vrijwel alle grondstoffen, olie en graan worden geïmporteerd overzee. De sancties zijn niet leuk voor Rusland, maar dezelfde sancties zorgen binnen een paar maanden voor een hongersnood in China. Niet een gewone hongersnood, maar eentje die alle records ruimschoots gaat verbreken.

Dat is dus een andere reden waarom Oekraïne onze steun verdient. Simpelweg om Xi’s megalomane dromen in te tomen. U kunt er absoluut zeker van zijn dat een invasie van Taiwan op zijn kalender stond, als de invasie van Oekraïne gelukt was. Die komt er nu op zeker niet. Als er iemand is die weet dat het Chinese leger bagger is, dan is het Xi zelf. Tot de Oekraïense invasie had ik een redelijk hoge dunk van het Russische leger. Nu vraag ik me af waar we zo bang voor geweest zijn.

Vergeleken met het Chinese leger is het Russische leger van hoogwaardige kwaliteit. Alles wat het Chinese leger heeft, hebben ze gejat of nagemaakt. Het Taiwanese leger is zeker niet het beste ter wereld, maar het heeft 75 jaar de tijd gehad om zich voor te bereiden op wat – gelukkig – niet gaat komen.

Hoe het gaat aflopen, geen idee. Misschien kunnen we Rutte naar Moskou sturen om een geitenpaadje te vinden voor Poetin. Die kan zijn hulp nu prima gebruiken. Deze oorlog is de laatste in de Koude Oorlog of de eerste in de Demografische Oorlogen. Want we staan nu aan het begin van een compleet nieuw tijdperk.

Door:
H. Numan
(voor www.ejbron.wordpress.com)